Presentación en Ferrol de María Vázquez, a mestra socialista eliminada polo franquismo de Aurora Marco

Un acto de memoria, historia e compromiso

O Ateneo Ferrolán acolle este xoves 29 de xaneiro ás 19:00 h a presentación da recente obra María Vázquez, a mestra socialista eliminada polo franquismo, un libro clave para recuperar a vida e o legado dunha muller comprometida coa educación, os dereitos e a igualdade que a historia oficial intentou silenciar. O acto será introducido e conducido por Manuel Cendan, directivo do Ateneo, e contado con emoción e rigor histórico no marco aberto e plural desta institución cultural.

María Vázquez, a mestra socialista eliminada polo franquismo é un ensaio editado por Alvarellos Editora que recupera, despois de décadas de esquecemento, a figura de María Vázquez Suárez (1894–1936), mestra, pedagoga, militante socialista e defensora dos dereitos das mulleres. A obra reconstrúe a súa vida, a súa actividade docente en localidades como A Pobra do Caramiñal e Miño, e o seu compromiso político nun tempo de profundo cambio social e educativo en Galicia antes da Guerra Civil. A traxectoria de Vázquez culmina traxicamente co seu asasinato polos sublevados no verán de 1936, logo dunha detención e represión que marcan o destino de tantas mulleres e homes republicanos da época. 

 A autora, Aurora Marco, é unha destacada investigadora e catedrática da Universidade de Santiago de Compostela, especializada na recuperación documental e histórica de mulleres galegas represaliadas. Ao longo de máis de 35 anos de investigación, Marco dedicou a súa carreira a dar voz a persoas cuxas vidas quedaron fóra da memoria colectiva, e nesta obra reúne máis de cen fotografías e documentos inéditos que iluminan aspectos fundamentais da vida de María Vázquez e do contexto educativo e político da II República en Galicia. 

 No libro, Marcos López explora non só a dimensión pedagóxica da protagonista —como mestra preocupada polos métodos de ensino e pola formación das nenas e nenos—, senón tamén o seu papel como militante e activista no seo do socialismo galego e nas agrupacións sindicais. A obra incorpora ademais o expediente de depuración que, anos despois do seu fusilamento, continuou marcando a memoria institucional sobre a súa figura. 

Manuel Cendan, directivo do Ateneo Ferrolán, acompañará á autora e ao público nesta presentación, guiando a reflexión sobre a importancia da memoria histórica e da recuperación de voces silenciadas pola represión franquista. Acompañar esta historia de vida con presenza e debate permite non só coñecer datos e documentos, senón tamén conectar con as experiencias humanas que inspiran a escrita de historias como esta.

A entrada é libre e aberta a todas as persoas interesadas na historia, a cultura, a igualdade e a renovación pedagóxica. Unha oportunidade para achegarse a un capítulo crucial da nosa memoria e recoñecer a labor de mulleres que, como María Vázquez, impulsaron a modernización social e pagarono con persecución e morte.