«Terror en Ferrolterra»: recuperar as historias das vítimas da represión franquista

 Que sabemos realmente do que aconteceu en Ferrolterra tras o golpe militar de 1936? Cantas historias de vida quedaron silenciadas? E que podemos facer hoxe para recuperar a memoria das persoas que sufriron a represión franquista na nosa comarca?

O vindeiro martes 24 de novembro, ás 19:00 horas, o Ateneo Ferrolán acollerá a presentación de Terror en Ferrolterra, un proxecto de investigación documental transmedia centrado na recuperación da memoria das vítimas da represión franquista en Ferrol e comarca.

Unha iniciativa que pretende investigar, documentar e dar visibilidade a unha parte fundamental da nosa historia colectiva: a violencia exercida contra persoas, familias e comunidades durante a Guerra Civil e a ditadura franquista.

Unha historia que tamén aconteceu aquí

A represión franquista deixou unha fonda pegada en Ferrolterra, unha comarca cunha importante tradición obreira, sindical e política. Tras o golpe militar de xullo de 1936, a zona quedou baixo o control dos sublevados e instaurouse un réxime de terror dirixido contra persoas vinculadas á República, ao movemento obreiro e á defensa das liberdades.

As investigacións históricas documentaron asasinatos, encarceramentos, malleiras, humillacións e outras formas de violencia. Un dos períodos máis duros concentrouse entre agosto e outubro de 1936.

Recuperar estas historias significa tamén devolverlles o nome, a identidade e a dignidade ás persoas represaliadas, recoñecer o sufrimento das súas familias e comprender mellor a historia social e política da nosa comarca.

Un proxecto de investigación e memoria

Terror en Ferrolterra está promovido pola Asociación Galega de Cultura e Desenvolvemento Rural (ACUDE Rural) e figura entre os proxectos seleccionados na convocatoria estatal de axudas para actividades relacionadas coa recuperación da Memoria Democrática de 2025.

A súa dimensión documental transmedia abre a porta a achegar a investigación histórica á cidadanía a través de diferentes formatos e linguaxes, facendo que a memoria non quede restrinxida aos arquivos ou aos libros, senón que poida chegar a novos públicos.

Porque coñecer o pasado non é vivir nel: é entender o presente, combater o esquecemento e construír unha sociedade máis consciente e democrática.

O Ateneo Ferrolán convida a toda a cidadanía a participar nesta presentación e coñecer de primeira man os obxectivos dunha iniciativa necesaria para a memoria colectiva de Ferrolterra.

Tres autores falan sobre a Galicia moderna: unha cita coa historia, a cultura e o pensamento no Ateneo Ferrolán

 

Que Galicia construímos entre os séculos XX e XXI? Como chegamos a ser a sociedade que somos hoxe? E que podemos aprender do noso pasado para comprender o presente?

O vindeiro xoves 19 de novembro, ás 19:30 horas, o Ateneo Ferrolán convértese nun espazo de encontro arredor da historia, a cultura e a identidade galega cunha proposta moi especial: tres autores, tres libros e tres olladas complementarias sobre a Galicia moderna.

Unha oportunidade para achegarse a algunhas das grandes transformacións políticas, sociais e culturais que marcaron o noso país, da man de tres investigadores e divulgadores que nos convidan a coñecer mellor de onde vimos e reflexionar sobre cara a onde imos.

Tres libros para mirar Galicia con outros ollos

Antón Baamonde – "Agora non é antes. Ideas para unha revolución tranquila" Galaxia 2026

Como imaxinar unha Galicia con máis ambición? Baamonde propón repensar o país, superar os tópicos e explorar novas posibilidades de transformación política, económica e cultural. Unha reflexión sobre o presente e o futuro que queremos construír.

Manuel Gago – "Ata que os mares sequen. Unha Escocia en clave galega" Morgante, 2026

E se coñecer Escocia nos axudase a entender mellor Galicia? A través das paisaxes, a música, a memoria e as conexións atlánticas, Gago constrúe unha viaxe literaria que nos fai pensar na identidade, na cultura e no que compartimos con outros pobos.

Lourenzo Fernández Prieto – A Galicia moderna (1880-1939). Ed Xerais, 2026

Unha sociedade activa, unha economía innovadora
Unha ollada a unha etapa fundamental da nosa historia. O historiador desmonta a imaxe dunha Galicia atrasada e amosa unha sociedade dinámica, con innovacións tecnolóxicas, transformacións sociais e avances democráticos, cuxo percorrido foi interrompido polo golpe de Estado de 1936.

Unha invitación a participar

Tres perspectivas diferentes que se complementan e que teñen algo en común: a vontade de comprender Galicia máis alá dos tópicos, recuperar a memoria do que fomos e abrir conversas sobre o país que queremos ser.

Non é necesario ser especialista en historia nin coñecer previamente os libros. É unha ocasión para escoitar, descubrir novas ideas, formular preguntas e participar nunha conversa sobre Galicia desde o pasado, o presente e o futuro.

Agardámoste no Ateneo Ferrolán!

Gaza en directo: que pasa cando o horror se converte en espectáculo?

 Vemos imaxes de Gaza nas redes sociais, nos informativos, nos móbiles. Bombardeos, hospitais destruídos, familias que foxen, nenos e nenas entre os entullos. Pasamos dun vídeo a outro, dunha noticia á seguinte. Pero… que nos pasa cando a violencia se converte en parte da nosa rutina diaria? Estamos realmente informados ou estamos aprendendo a mirar cara a outro lado?

Estas son algunhas das cuestións que atravesan Gaza: un xenocidio televisado, o libro do escritor palestino Mohamed Safa, que presentaremos no Ateneo Ferrolán o vindeiro venres 13 de novembro, ás 19:00 horas.

Mohamed Safa, unha vida vinculada á defensa de Palestina

Nado en Cisxordania, Mohamed Safa é médico oftalmólogo e realizou os seus estudos na Universidade de Santiago de Compostela, especializándose posteriormente en Oftalmoloxía. Leva décadas residindo en Galicia, actualmente na zona de Corcubión, sen perder o vínculo coa súa terra de orixe.

Ao longo da súa traxectoria participou en numerosas iniciativas culturais e políticas para dar visibilidade á situación do pobo palestino. O seu compromiso tamén se reflectiu na publicación de diferentes ensaios, entre eles Palestina: grito por la libertad (2003), La revolución árabe: democracia, nacionalismo y religión (2017) e La segunda Nakba palestina: el proceso de paz (2021).

En 2025 recibiu o Recoñecemento Galego á Defensa dos Dereitos Humanos da Rede Internacional Acampa pola Paz e o Dereito ao Refuxio.

Porque non se trata só de ver o que acontece. Trátase de comprender, cuestionar, non normalizar e preguntarnos que podemos facer ante tanta barbarie.

O libro, publicado por Medulia Edicións e traducido ao galego por Xulio Valcárcel, é unha invitación a pensar, debater e non permanecer indiferentes.

Se tamén cres que hai imaxes que non deberían deixarnos indiferentes, este encontro é para ti.

Organiza: Ferrol con Palestina.

Entrada libre. Agardámoste!

España, cara B: que hai detrás do relato oficial?

 

E se a realidade que nos contan non fose toda a historia? Que queda fóra dos discursos políticos e dos titulares dos medios? Como funcionan realmente as institucións e que lle pode pasar a quen decide denunciar a corrupción?

Estas son algunhas das cuestións que aborda Luis Gonzalo Segura no seu libro España, cara B: farsa, corrupción y fraude, que presentará no Ateneo Ferrolán o vindeiro xoves 5 de novembro, ás 19.00 horas.

A historia deste ensaio comeza cunha experiencia persoal. En 2014, cando era tenente do Exército, Gonzalo Segura decidiu denunciar casos de corrupción e abusos nas Forzas Armadas. A súa decisión tivo consecuencias moi graves: pasou 139 días privado de liberdade, realizou unha folga de fame de 22 días e acabou expulsado do Exército, unha decisión ratificada polo Tribunal Supremo.

A partir daquela experiencia, o autor amplía o foco e propón unha análise crítica do funcionamento do sistema español. O libro percorre cuestións como as estruturas de poder herdadas do franquismo, o bipartidismo, o papel dos medios de comunicación, a independencia das institucións, a política internacional ou o gasto militar.

Non estamos ante unha crítica política máis nin ante un axuste de contas persoal. España, cara B presenta unha tese sobre as conexións entre poder político, medios e institucións, e cuestiona a distancia entre o relato oficial e unha realidade que, segundo o autor, permanece menos visible.

Un libro que pon enriba da mesa preguntas incómodas e que ofrece unha boa oportunidade para falar de corrupción, liberdade de expresión, democracia e dos mecanismos que condicionan a nosa sociedade.

Desde o Ateneo Ferrolán e a Asociación Cultural Fuco Buxán, convidámosvos a participar neste encontro, coñecer de primeira man as reflexións do autor e abrir un espazo para o debate e o intercambio de ideas.

Entrada libre ata completar capacidade.

A cor do Atlántico: o mar como nunca o miraras

 

O Atlántico ten moitas cores. Non sempre é azul, nin está sempre tranquilo. Ás veces é verde, gris, case branco; outras, unha mestura de luces, sombras e movemento. E precisamente desa variedade nace «A cor do Atlántico», a exposición de pintura de Bronwen Sarah Griffith que poderemos visitar no Ateneo Ferrolán do 2 ao 30 de novembro.

A artista leva máis de 25 anos pintando o mar desta parte de Galicia. O litoral de Ferrol, Narón e Valdoviño é unha das súas grandes fontes de inspiración. A súa pintura nace da observación directa da costa, dos cambios de luz, do tempo e desas transformacións constantes que fan que o mesmo lugar nunca sexa exactamente igual.

Bronwen Sarah Griffith busca trasladar ao lenzo a emoción que produce contemplar o océano. Nas súas obras, o mar non é simplemente unha paisaxe: é movemento, forza, textura e cor. Unha mirada persoal a ese Atlántico que temos tan preto e que, ás veces, pasa desapercibido na rutina diaria.

Nos últimos anos comezou a compartir o seu traballo en diferentes espazos expositivos da comarca. Entre eles están o Casino Ferrolano e a Casa da Cultura de Sada. En abril deste ano presentou en Narón Luz, color y mar, unha colección de 48 óleos inspirados no litoral da zona.

Agora chega ao Ateneo cunha nova oportunidade para achegarnos á súa obra e descubrir cantas cores pode agochar o mar que forma parte da nosa paisaxe cotiá.

Porque mirar o mar tamén pode ser unha forma de descubrilo de novo.

Achégate ao Ateneo e déixate levar pola cor do Atlántico!

Unha chea de miradas, cores e talento: o alumnado de Sofía Piñeiro expón no Atene

Que pasa cando xuntamos máis de trinta persoas, pinceis, pintura e moitas ganas de crear? O resultado poderemos velo a partir deste venres no Ateneo Ferrolán.

O alumnado de Sofía Piñeiro trae ao Ateneo unha mostra colectiva cos traballos realizados durante o curso 2025-2026. Unha exposición na que cada persoa achega a súa propia maneira de mirar, interpretar e plasmar o mundo a través da pintura.

Hai diferentes estilos, cores, temas e formas de expresarse. Porque aprender a pintar tamén é iso: probar, equivocarse, descubrir, experimentar e, sobre todo, atopar unha voz propia.

Detrás deste grupo está Sofía Piñeiro, pintora ferrolá que compaxina a súa carreira artística coa docencia desde hai anos. Nas súas aulas, a pintura é tanto unha aprendizaxe técnica como un espazo para deixar voar a imaxinación e gozar creando.

Desde o Ateneo gústanos abrir as portas a estas iniciativas que poñen en movemento a creatividade e permiten compartir o traballo artístico que se fai na nosa cidade.

Sofía Piñeiro, unha vida arredor da pintura

Nacida en Ferrol en 1981, Sofía Piñeiro é licenciada en Belas Artes pola Universidade de Castela-A Mancha e técnica superior en Artes Aplicadas á Escultura pola Escola de Arte e Deseño Pablo Picasso da Coruña.

A súa traxectoria abrangue a pintura, o debuxo, a escultura e o muralismo. Desde 2009 compaxina a súa actividade como artista plástica coa docencia, impartindo clases e obradoiros de pintura tanto a persoas adultas como a nenos e nenas. Ao longo da súa carreira participou en numerosas exposicións individuais e colectivas, en cidades como Ferrol, A Coruña, Santiago, Madrid ou París.

A súa propia obra caracterízase por unha linguaxe figurativa, moi colorista e persoal, na que as escenas cotiás se mesturan coa fantasía, a ironía e o humor. A artista entende a pintura como unha forma de contar historias e de propoñer reflexións sobre a vida, mesmo cando aborda cuestións máis profundas ou existenciais.

A docencia ocupa unha parte fundamental do seu traballo. Como ela mesma sinalaba nunha entrevista recente, nas súas aulas conviven persoas que buscan aprender técnica e outras que atopan na pintura un espazo de desconexión e expresión persoal. Un intercambio no que tamén ela aprende das diferentes miradas e das experiencias do alumnado.

Con esta exposición, o Ateneo Ferrolán quere dar visibilidade ao traballo creativo que se desenvolve na cidade e ofrecer un espazo para que novas e diferentes voces artísticas poidan compartir as súas creacións co público.

Artistas participantes:

Candela de Francisco Martínez, Lúa Díaz García, Marcela Medina Piñeiro, Erea Marcal Cendán, Ariadna García del Río, Pepa Casal Romeu, Sabela Maroño Polo, Iria Búa Pena, María Dolores Fernández López, Pilar Fernández, Raquel Santiago Romo, Andrés Valera Ruzafa, Sema Piñeiro Allegue, María Jesús Diéguez Albitos, Antón Prieto Soñara, Iván Rey Sequeiro, Eva Suárez Goñi, Mariluz Pena Casas, Sesé Muiño Riobó, Emilia Puignau Mas, Paco Ebrero Díaz, Manuel Bermúdez Saavedra, Daniel Roibás Soto, Sofía Soñara Romo, Greta Yáñez Seijas, Lucas Otero Puente, Nacho Otero Puente, Lucas Iglesias Eiroa, Paula Estraviz Nogueira, Mateo Bejarano Rodríguez, Gael Montero Martínez, Sabela Suena Freire e Lorena López Rego.

Vémonos na inauguración!

📅 Venres, 6 de novembro
🕖 19.00 h
📍 Ateneo Ferrolán

A arte tamén está nas aulas, nos talleres e nas ganas de crear. Vén descubrila

O Ateneo Ferrolán celebra o Ano Oteriano cunha homenaxe a Ramón Otero Pedrayo

 

O Ateneo Ferrolán súmase á conmemoración do Ano Oteriano 2026 cunha xornada dedicada a unha das figuras fundamentais da cultura galega do século XX: Ramón Otero Pedrayo. O acto celebrarase o venres 6 de novembro, ás 18.30 horas, no salón de actos do Ateneo Ferrolán, e contará coa participación de representantes da Fundación Otero Pedrayo e coa proxección do documental Ramón Otero Pedrayo. Dereito á paisaxe.

A iniciativa enmárcase no cincuenta aniversario do pasamento do escritor ourensán, falecido o 10 de abril de 1976, e pretende achegar ao público ferrolán a vixencia do seu pensamento, a súa obra e, especialmente, a súa particular relación coa paisaxe e co territorio galego.

A sesión contará coa presenza de Patricia Arias Chachero, secretaria da Fundación Otero Pedrayo, e Xosé Eduardo López Pereira, presidente da mesma institución, que participarán como relatores nun encontro arredor da figura e do legado intelectual de don Ramón.

Dúas voces coñecedoras do legado oteriano

Patricia Arias Chachero é investigadora e especialista na figura e na obra de Otero Pedrayo. Licenciada en Filoloxía Galego-Portuguesa e Filoloxía Hispánica pola Universidade de Santiago de Compostela, foi bolseira da Fundación entre 1995 e 1998 e forma parte da súa estrutura de goberno desde 2015. O seu traballo investigador abrangue diferentes aspectos da vida e da produción intelectual do escritor, con publicacións sobre a súa correspondencia, a súa relación coa paisaxe e o territorio e a súa traxectoria literaria. É tamén autora de numerosos estudos sobre figuras da cultura galega.

Pola súa banda, Xosé Eduardo López Pereira preside a Fundación Otero Pedrayo desde 2021. A entidade ten como misión conservar, estudar e difundir o legado do escritor, así como custodiar a Casa Museo de Trasalba, en Amoeiro, e promover o coñecemento da súa obra e do pensamento galeguista.

fundacionoteropedrayo.org

Otero Pedrayo e o dereito á paisaxe

A xornada completarase coa proxección do documental Ramón Otero Pedrayo. Dereito á paisaxe, dirixido por María José Bravo Bosch, profesora da Universidade de Vigo e membro da Fundación Otero Pedrayo.

A peza audiovisual propón unha aproximación á figura do escritor a través das súas viaxes por Galicia e da súa relación co territorio. Eses percorridos foron fundamentais para a elaboración da súa Guía de Galicia, publicada en 1926, da que se cumpre agora o centenario.

O documental recupera a mirada dun intelectual que entendía a paisaxe moito máis alá da súa dimensión física: como expresión da historia, da cultura e da identidade dun pobo. Unha visión que continúa a ofrecer claves para reflexionar sobre a relación entre territorio, memoria e identidade galega.

Ramón Otero Pedrayo (Ourense, 1888-1976), coñecido como o Patriarca das Letras Galegas, foi unha das figuras máis sobranceiras da Xeración Nós. Escritor, xeógrafo, profesor e político galeguista, cultivou a novela, o ensaio, a poesía, o teatro e o xornalismo. A súa obra constitúe unha das achegas fundamentais á construción do pensamento cultural galego contemporáneo.

O Ateneo Ferrolán convida a todas as persoas interesadas na cultura, na historia e no patrimonio de Galicia a participar nesta homenaxe e a descubrir, ou redescubrir, a actualidade do pensamento de Otero Pedrayo.

Mulleres libertarias na Galiza (1891-1976) presentase no Ateneo Ferrolán

 

Teremos con nós o vindeiro xoves, 29 de outubro, ás 19:30 horas, a presentación do libro Mulleres libertarias na Galiza (1891-1976), de Dionísio Pereira e Eliseo Fernández, publicado pola Editorial Imperdible. O acto contará coa participación de Esperanza Piñeiro de San Miguel e Eliseo Fernández, un dos autores da obra, e será presentado por Sonia Mauriz Pereira, en representación do Ateneo Ferrolán.

Esta publicación propón unha aproximación á historia das mulleres libertarias en Galicia entre 1891 e 1976, recuperando o seu papel nos movementos sociais e obreiros, así como as experiencias de loita, organización e resistencia que durante moito tempo permaneceron nun segundo plano da historiografía.

Como sinalan os autores, resulta difícil ter unha visión completa do protagonismo das mulleres galegas na historia contemporánea. A pesar da consideración subalterna que tradicionalmente se lles atribuíu, a súa presenza no mundo do traballo e a súa participación nos conflitos sociais foron fundamentais. As mulleres traballadoras desenvolveron formas propias de mobilización e participación, con ritmos e características que non sempre coincidían cos dos homes, pero que tiveron unha importancia decisiva.

O libro tamén afonda nas consecuencias da represión sufrida polas mulleres polo seu compromiso social e político. Unha represión que, en moitos casos, quedou oculta ou insuficientemente documentada, tanto pola ausencia de referencias nos xornais e nos arquivos como polo silencio das propias vítimas e das súas familias, marcado polo estigma, a humillación e a vergoña asociados ás represalias específicas de xénero.

Será un  espazo para coñecer e reflexionar sobre unha parte fundamental da nosa memoria colectiva, contribuíndo á recuperación das voces e das experiencias das mulleres que participaron nas loitas sociais e libertarias en Galicia.

A entrada está aberta ao público interesado.

Proxección do documental José Suárez. A mirada humanista, de Xurxo Lobato

 

Teremos con nos o vindeiro 12 de novembro, ás 19.30 horas, a proxección do documental José Suárez. A mirada humanista, unha obra dirixida por Xurxo Lobato que nos achega á vida e ao traballo dun dos fotógrafos galegos con maior proxección internacional.

A través desta peza audiovisual, o público poderá descubrir a figura de José Suárez (1902-1974), un fotógrafo que fixo da cámara unha ferramenta para observar e interpretar o mundo, cunha especial atención ás persoas, á súa dignidade e ás condicións nas que desenvolven as súas vidas. A súa obra, marcada por unha profunda sensibilidade humanista, constitúe unha achega fundamental á historia da fotografía galega e á memoria visual do século XX.

Nado en Allariz, José Suárez desenvolveu unha traxectoria vital e artística que o levou a traballar en diferentes lugares do mundo. A súa mirada, atenta aos rostros, aos xestos e aos contextos sociais, transcende o valor documental das imaxes para construír un retrato humano da súa época. O seu traballo permite achegarse tanto á realidade galega como a outras culturas e sociedades que formaron parte da súa experiencia vital.

O documental está dirixido por Xurxo Lobato, fotógrafo e xornalista gráfico galego de ampla traxectoria, recoñecido polo seu labor na fotografía documental e pola súa contribución á difusión do patrimonio cultural de Galicia. Na dirección e fotografía desta produción, Lobato recupera a figura e o legado de Suárez, ofrecendo unha oportunidade para coñecer mellor a súa obra e a súa particular forma de entender a fotografía.

Despois da proxección duns 30 minutos teremos a oportunidade de ter un pequeno coloquio có mesmo Xurxo Lobato no que de seguro aprenderemos moito sobre a figura de José Suaréz.

A produción da Real Academia Galega de Belas Artes conta cos testemuños de persoas que coñeceron e estudaron a vida e o traballo do fotógrafo, entre elas Xosé Luís Suárez Canal, Manuel Sendón, Juan Manuel Bonet, Mónica Carabias e Carlos L. Bernárdez, entre outras. A música, con pezas de Camille Saint-Saëns e Gabriel Fauré, e as interpretacións musicais contribúen a completar esta aproximación audiovisual á figura do artista.

Con esta actividade apostase pola divulgación cultural e pola recuperación de figuras fundamentais da creación artística galega, achegando ao público obras e autores que permiten comprender mellor a nosa historia e o noso patrimonio.

Do produto local ao prato: novas oportunidades para a restauración

 

Acollemos o vindeiro 19 de outubro, ás 11:00 horas, unha formación organizada por Slow Food Compostela baixo o título Do produto local ao prato: novas oportunidades para a restauración.

A xornada, dirixida ao sector da restauración de Ferrolterra, ten como obxectivo achegar ferramentas e coñecementos prácticos para incorporar o produto local e de proximidade ao traballo diario dos establecementos hostaleiros, apostando por unha restauración máis sostible e comprometida co territorio.

Durante a formación abordaranse cuestións de interese para os profesionais do sector, como o uso do produto de proximidade, as certificacións, a etiquetaxe e a xestión dos residuos. Será tamén unha oportunidade para resolver dúbidas, compartir experiencias e coñecer mellor os recursos dispoñibles para avanzar cara a modelos de restauración máis responsables.

A iniciativa busca poñer en valor os produtos locais e as posibilidades que ofrecen para fortalecer a economía de proximidade, contribuír á sustentabilidade e establecer vínculos máis estreitos entre a produción local e a gastronomía.

O proxecto conta co financiamento da Deputación da Coruña e está dirixido aos establecementos de restauración dos concellos de Ares, Fene, Ferrol, Mugardos, Narón, Neda, Valdoviño, San Sadurniño, Moeche, As Somozas e Cedeira.

Data: 19 de outubro
Hora: 11:00 h
Lugar: Ateneo Ferrolán

Para obter máis información, as persoas interesadas poden contactar con Slow Food Compostela no teléfono 630 484 944 ou a través do correo electrónico ferrolterra@slowfoodcompostela.es.

Como sempre encantados de colaborar con iniciativas que favorecen a formación, a sustentabilidade e a dinamización do tecido social e económico de Ferrolterra.

Ciclo de cine de terror: chega The Wolf House ao Ateneo Ferrolán

 O Ateneo Ferrolán, en colaboración coa asociación cultural Fiada, continúa o seu Ciclo de Cine de Terror cunha nova proposta para o venres 9 de outubro as 19h.

Nesta ocasión proxectarase The Wolf House (La casa lobo), a singular película chilena de animación dirixida por Cristóbal León e Joaquín Cociña, estreada en 2018. A sesión terá lugar no Salón de Actos do Ateneo Ferrolán.

Un conto de fadas convertido en pesadelo

The Wolf House é unha película difícil de encaixar nun único xénero: combina terror, fantasía escura, surrealismo, drama psicolóxico e animación stop-motion. A súa duración é de aproximadamente 75 minutos.

A protagonista é María, unha moza que foxe dunha colonia de fanáticos relixiosos alemáns no sur de Chile e atopa refuxio nunha casa illada. Alí viven dous porcos que, pouco a pouco, se transforman en seres humanos, mentres a propia casa parece reaccionar ás emocións e medos de María.

O que semella inicialmente un refuxio vai converténdose nun mundo inquietante e pesadillesco, nunha historia na que realidade, fantasía e terror se mesturan continuamente.

A película está inspirada no caso real de Colonia Dignidad, a comunidade fundada en Chile polo alemán Paul Schäfer, e utiliza a estrutura dun conto de fadas para abordar cuestións relacionadas co control, o illamento e o adoutrinamento.

Unha proposta cinematográfica moi particular

Un dos elementos máis singulares de The Wolf House é a súa animación. León e Cociña construíron a película como un proxecto artístico en proceso, que foi tomando forma en diferentes espazos culturais, museos e galerías. A técnica stop-motion, os materiais que cambian constantemente ante a cámara e a transformación dos propios escenarios contribúen a crear unha atmosfera incómoda e hipnótica.

A película tivo a súa estrea mundial na Berlinale de 2018 e posteriormente participou en festivais como Annecy e San Sebastián, onde recibiu diferentes recoñecementos.

Fiada: crear comunidade arredor da cultura

Este ciclo nace da colaboración coa Fiada, unha iniciativa cultural ferrolá que traballa para conectar artistas, creadoras e creadores e facilitar espazos de encontro e participación.

Fiada xurdiu da necesidade detectada por un grupo de mozos e mozas creadoras de conectar o talento artístico que existe en Ferrol, favorecer a colaboración e xerar novas oportunidades para desenvolver proxectos culturais. A súa actividade abrangue diferentes disciplinas e busca precisamente crear comunidade arredor da creación.

A colaboración co Ateneo permite así achegar ao público propostas cinematográficas menos convencionais e, ao mesmo tempo, abrir un espazo para o encontro entre diferentes xeracións e sensibilidades culturais.

🎬 Ciclo de Cine de Terror
🐺 The Wolf House (La casa lobo)
📅 Venres 9 de outubro
🕖 19:00 h
📍 Salón de Actos do Ateneo Ferrolán
🎟️ Entrada libre

Unha casa, unha fuxida, dous porcos e un lobo. E un conto de fadas que está moi lonxe de ser un conto para nenos.

Agardámosvos no Ateneo para continuar mergullándonos no lado máis escuro do cinema.

Comeza o novo curso do Club de Lectura do Ateneo

Mañán 5 de outubro,  ás 17:00 horas, retomamos as reunións do Club de Lectura do Ateneo Ferrolán con Anxeles Seoane para dar comezo ao novo curso 2026-2027. E facémolo cunha proposta de novela negra que nos leva directamente á Galicia máis escura e misteriosa.

Nesta primeira sesión comentaremos Asesinato en el Molino del Cura, de Arantza Portabales, publicada en 2026 e segunda entrega da serie Los crímenes de Loeiro.

A novela sitúanos en Loeiro, unha vila costeira marcada por unha matanza acontecida en 1984. Corenta anos despois, Alba Mariño regresa para enfrontarse a un pasado do que apenas conserva recordos. Un antigo crime, silencios que permanecen intactos e unha investigación na que participan a detective Iria Santaclara e César Araújo van desenterrando unha historia na que nada é exactamente o que parece.

Arantza Portabales, nada en San Sebastián en 1973 e vinculada desde nena a Galicia, é unha das voces destacadas da novela negra galega. Licenciada en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela, comezou a súa carreira literaria coa microficción e posteriormente publicou novelas como Sobrevivindo, Deixe a súa mensaxe despois do sinal, Beleza vermella ou A vida secreta de Úrsula Bas. En 2024 recibiu o recoñecemento da Xunta de Galicia como autora máis lida nos clubs de lectura.

Con Asesinato en el Molino del Cura, Portabales regresa a ese universo de Loeiro, inspirado na Galicia da súa infancia, para construír unha historia na que a memoria, a presión social, os silencios dunha comunidade e os segredos familiares teñen tanto peso como a propia investigación criminal.

Será, ademais, unha sesión especial porque daremos a benvida ás novas socias que se incorporan ao Club de Lectura. Agardamos compartir con elas esta nova tempada de lecturas, conversacións e, por suposto, moitas recomendacións.

A educación no universo das multipantallas: presentación do novo número da Revista Galega da Educación no Ateneo Ferrolán

O Ateneo Ferrolán acollerá o vindeiro venres, 30 de outubro, ás 19.30 horas, a presentación do número 95 da Revista Galega da Educación, publicado por Nova Escola Galega, que leva por título A educación no universo das multipantallas.

No acto participarán Manuel González, experto en cine e educación, e Miguel V. Freire, coordinador do monográfico. A presentación estará moderada por Pilar Sampedro, integrante do Consello de Redacción da revista.

A sesión servirá para dar a coñecer un monográfico que aborda un dos grandes retos actuais do ámbito educativo: a relación entre a escola e o universo audiovisual e dixital no que medran as novas xeracións. 

A presenza das pantallas na vida cotiá non deixou de medrar nas últimas décadas. Cine, televisión, Internet, redes sociais e, máis recentemente, a intelixencia artificial forman parte dun ecosistema comunicativo que ten unha influencia directa na maneira de informarnos, relacionarnos, aprender e crear. Ante esta realidade, o monográfico formula unha cuestión de fondo: pode a escola permanecer allea a un fenómeno que ten unha influencia tan importante na formación das novas xeracións?

A Revista Galega da Educación aposta por unha resposta baseada na educación e na alfabetización audiovisual e mediática. O obxectivo non é pechar as portas das aulas ás novas tecnoloxías, senón aprender a comprender, analizar criticamente e crear contidos audiovisuais.

O monográfico recupera tamén a experiencia de varias décadas de traballo neste ámbito en Galicia. Abre a publicación un diálogo entre Manuel González e Miguel Vázquez Freire, pioneiros no traballo educativo coas imaxes, que realizan un percorrido polos logros e as dificultades deste movemento ao longo de máis de corenta anos. Tamén se lembra o papel do Congreso Internacional de Pedagoxía da Imaxe Pé de Imaxe, celebrado nos anos noventa e no que Nova Escola Galega participou activamente.

Os diferentes artigos do monográfico achegan experiencias e reflexións adaptadas ao novo contexto dixital. Ana Moreiras, coordinadora do Festival Olloboi, aborda a transformación producida polo paso do celuloide ao actual universo das pantallas e as redes sociais; Uxía Rodríguez Negreira presenta unha experiencia educativa baseada na realización dunha curtametraxe con todo o alumnado dun centro; e Alexandra Pacheco analiza o papel da educación para desenvolver unha mirada crítica fronte á desinformación nas redes sociais.

A publicación tamén presta atención a un dos grandes desafíos do presente: a intelixencia artificial xenerativa. Rubén Ballesteros analiza as posibilidades da IA como ferramenta de creación visual nas aulas, mentres Aquilina Fueyo Gutiérrez, Cristina Valdés e Santiago Fano reflexionan sobre a educación mediática nun contexto marcado polos algoritmos e a intelixencia artificial.

Finalmente, Sergio Clavero propón un modelo didáctico para incorporar a alfabetización audiovisual e mediática dixital ás aulas, a partir da experiencia do proxecto Aturuxo Film, adoptado posteriormente polo proxecto Retina do Ministerio de Educación.

A presentación no Ateneo Ferrolán será, polo tanto, unha oportunidade para coñecer de primeira man os contidos deste número da Revista Galega da Educación e abrir un debate sobre o papel que deben desempeñar o cine, as imaxes, as redes sociais e as novas ferramentas dixitais nos procesos educativos.

📅 Venres, 30 de outubro
🕢 19.30 horas

Interveñen: Manuel González e Miguel V. Freire
Modera: Pilar Sampedro